Về Hà Nam thưởng thức trà sen Trưởng An

-Yên, cậu quê ở Hà Nam, thế Hà Nam có đặc sản gì?

- Dễ ợt, hồng không hạt này, chuối Ngự, bánh cuốn chả Phủ Lý…ờ, ờ, mình chỉ biết có vậy thôi. Tôi cười ngượng.

- Còn cả trà sen mang thương hiệu trà Trưởng An nữa, nhà mình đang dùng trà ướp hương sen Trưởng An đấy.

Tôi ngạc nhiên lắm, hóa ra trà sen Trưởng An không chỉ nổi tiếng trong tỉnh mà còn lan sang cả một số thị trường ở tỉnh khác. Những người sành điệu về trà đều biết đến trà sen mang thương hiệu trà Trưởng An (đường quốc lộ 1A, thị trấn Đồng Văn).

Anh Nguyễn Văn Thanh (thôn Trịnh, xã Duy Minh, huyện Duy Tiên, Hà Nam), là người con duy nhất của cụ Trưởng An còn giữ nghề làm trà sen. Anh thường tự hào kể về nghề ướp sen làm trà của gia đình. Được tận mắt xem anh làm trà mới thấy được sự công phu của nghề. Bắt đầu là việc chọn sen, sen được chọn phải là loại có bông lớn, màu hồng tươi, bông hoa trông xốp, nhẹ, đấy là loại thơm. Hoa sen phải hái lúc bình minh vì không khí mát lành và dễ chịu của buổi sớm mai mới giữ được trọn vẹn hương thơm dịu nhẹ, thuần khiết của hoa sen. Anh Thanh cho biết, muốn trà ngon, chỉ hái những búp trà loại “một tôm hai lá” và phải hái nhanh, nhẹ nhàng, không để búp bị nhàu nát. Trà hái xong không ướp ngay mà phải để trong chum đất, bên trên ủ lá chuối nhằm làm giảm độ chát và để cánh trà phồng lên hút được nhiều hương. Hỗn hợp trà sen được lấy trong một ngày rồi mang ra sàng, bỏ hết gạo sen cũ và lá cho gạo sen mới vào, tiếp tục ướp cho gạo sen dần dần ngấm sâu vào trong búp chè. Trà sen Trưởng An có vị chát nhẹ của trà lẫn với hương sen thơm ngát. Trà sen Trưởng An công phu là thế nên một ấm trà sen có thể uống hàng chục tuần trà. Trà được nhiều người tin dùng và chọn lựa đã có mặt trên nhiều cửa hàng, siêu thị, các chợ trên khắp cả nước. Có thể nói trà sen được sử dụng phổ biến từ lâu tại Việt Nam, trở thành một nét tinh thần đặc trưng văn hóa trà Việt mang trong đó nhiều triết lý và lòng kính trọng. Tuy nhiên, anh Thanh tâm sự “ngày nay do nhịp sống hiện đại, thú thưởng trà đã dần bị mai một, ít có ai dành nhiều thời gian để thưởng thức một tuần trà sen đúng nghĩa. Hàng chỉ bán chạy vào những dịp lễ tết, đình đám còn những ngày thường bán được ít nên thu nhập cũng không cao”.

Hiện nay, còn rất ít gia đình giữ được nghề làm trà sen. Những người tâm huyết với nghề như anh Thanh - chủ quán chè Trưởng An trên đường quốc lộ 1A, thị trấn Đồng Văn, Hà Nam luôn hy vọng, thú thưởng trà sẽ quay trở lại để nghề không bị mai một và ngày càng có nhiều hơn những người giữ lửa cho nghề trà sen - tinh hoa văn hóa của người Việt Nam.